Zagłębiłam się nieco w tajniki astrologii. Nic poważnego i niezbyt głęboko – czysta ciekawość, chęć ruszenia przeglądarki do czegoś innego niż Facebook, wrodzona możność sprawdzania znaków zodiakalnych i analogicznie: osobowości nowo poznanych osób, idoli, wzorów godnych naśladowania. I przeczytałam tam właśnie, coby dwanaście znaków zodiaku było pogrupowane w czterech podstawowych żywiołach, bez których nic nie byłoby możliwe. A więc: powietrze, ogień, woda i ziemia. I muszę przyznać – dziwi mnie fakt, że to jedna największych tajemnic wszechświata, bo wcale nie wygląda to jak zagadka badana już od czasów greckich filozofów, stanowiąca niezwykle ważny element istnienia, owiana tajemnicą i eteryczną, oniryczną niemal aurą. Przecież w W.I.T.C.H. wszystko było jasne. Wszystko było proste. Jako kilkuletnia dziewczynka wiedziałam, że żywioły współpracują w harmonii. Lubiłam tupnąć nogą i krzyknąć razem z bohaterkami serialu: "woda! powietrze!",  choć, z tego co podpowiedział mi Internet obecnie, żaden z nich nie ma widocznej przewagi w przyrodzie – w człowieku, owszem. Dominuje jeden, który wpływa na cechy, określa osobowość.

Teraz żywioły powróciły.

Wciąż powracają. Głównie jako "destrukcyjne", "niszczycielskie". Jako zagrożenie dla ludzkości, dziesiąta plaga egipska, największa z możliwych karm. Boimy się pożaru. Trzęsienia ziemi, trąby powietrznej, powodzi. Żywioły są w stanie spędzić sen z powiek, stać się złym koszmarem, a najgorsze jest to, że nie mamy na to wpływu, nic się nie da zrobić. Jednak, hej, już wszystko dobrze. Niczego nie musimy się bać. Jeśli nie my – inni. Inni to mogą wykorzystać. Siłą woli zamienić się w wodę, w ułamku sekundy podzielić ziemię na dwa – ich siłę nazywamy Auguriami. To dziewczęta zwykle mają szczęście do jej posiadania, jednak na początku życia w Magazynach pożytkują to w sposób nieco odmienny – uczą je tam nędznej namiastki. Jak sprawić żeby roślinka urosła, jak zmienić kolor włosów. Później każda z nich zostaje zlicytowana i trafia do rodziny, której musi urodzić dziecko. Staje się surogatką, która musi sprawić, by potomek był tak wyjątkowy, jak tylko to możliwe. Jeśli tak się nie stanie, Diuszesa dobrze wie, jak tę dziewczynę ukarać.

Violet Lasting ucieka. Żywiołowa z niej dziewczyna. Wznieca bunt surogatek, pomaga im się wydostać, ratuje życia, bo – gwoli jasności – takie jak onne podczas porodu umierają. Razem z dwójką przyjaciół udają się w miejsce, gdzie Augurie czują się najlepiej – Biała Róża pozwoli wyswobodzić się z klatek Arystokracji, pomoże obudzić w sobie żywioł i przerwać wyzysk, na jaki pozwala sobie mieszczaństwo.

"Biała Róża" nie jest tym samym, co "Klejnot" Amy Ewing. Drugi tom nawet formę ma znacznie inną. Żywiołową. Jest niekończącą się ucieczką, wędrówką bez oglądania się – głównych bohaterów goni nie tylko rozgniewana właścicielka Violet, ale i całe miasto – list gończy i rozpowszechnienie wizerunku Asha nie dają spokoju trójce przyjaciół. Piątce, w zasadzie. Oprócz pary zakochanych i Raven, bez wytchnienia niemal dąży za nimi Garnet i Lucien, bardzo wysoko zasiadające osobistości, jedyne z nielicznych, które odwróciły się i spiskują za plecami Arystokracji. "Biała Róża" bardzo dokładnie przybliży nam te dwójkę mężczyzn właśnie, Garneta szczególnie, który w "Klejnocie" pełnił funkcję tła: intrygował, ciekawił, zapewniał rozrywkę, a teraz, w tomie drugim, ma do powiedzenia znacznie więcej. A jednak tom pierwszy pozostawił lepszy smak po jego lekturze. Inne wrażenie, oddźwięk pełniejszy. "Klejnot" skończył się idealnie, "Biała Róża" wydaje mi się urwana, "Klejnot" delikatnie wprowadzał, był ogromnie wysublimowany, ale miał tę zaciętość i potrafił mocno zaskoczyć – tutaj nie ma chwili na odpoczynek, bez przerwy dzieje się coś mniej lub bardziej spodziewanego sprawiając, że granice między spokojem a nie spokojem zacierają się, nakładają jak płyty tektoniczne i zlewają w jedną, mdławą całość. Elementy zaczerpnięte z innych książek powtarzają się nadal – i jest to właśnie ta cecha, która nie zmienia się z tomu na tom w ogóle – czuć niestety dokoła mgiełkę "Igrzysk Śmierci" przede wszystkim. Młodsza siostra bohaterki w niebezpieczeństwie, zła sytuacja materialna, charakterystyczny wjazd do Pałacu łudząco podobny do tego, który wykreowała Suzanne Collins – podobieństw można by dopatrzyć się od groma, ale podczas czytania nic kompulsywnego nie przychodzi. Należy się poważnie zastanowić, żeby wyłapać, porównać – zbieżność nie jest nachalna, zanika z biegiem czasu, ale posmak w ustach gorzki pozostaje.

W końcu dotykamy wątku Augurii i wiele rzeczy nabiera sensu. Amy Ewing postanowiła skupić się na mocy, zrobiła to według mnie w momencie mocno odpowiednim – zmęczony podróżą nie tylko bohater książki, ale i czytelnik zostaje niespodziewanie obdarowany uchyleniem rąbka tajemnicy i uczucie znużenia, mnie towarzyszące właśnie w książkach rozgrywających się z punktu A do punktu B, bez powrotnie minie. Niewątpliwie ciężko było mi przypomnieć sobie na czym pierwszy tom się skończył, co i dlaczego dzieje się teraz, i mimo, że autorka usilnie próbowała na wstępie co nieco z "Klejnotu" przybliżyć – nie udało się to, musiałam sięgać po "Klejnot" i kartkować książkę w poszukiwaniu odpowiedzi na nurtujące mnie pytania i niedopowiedzenia. Na wstępie może również pojawił się nieprzyjemne uczucie zaskoczenia, bo 1) nagle Violet jakoś ogłupiała 2) jej miłość do Asha była surrealistycznie śmieszna 3) dialogi leżały i kwiczały, całość zesztywniała i najlepiej byłoby w sumie tę książkę odłożyć. Ale, dozgonna wdzięczność za to, rozbujało się wszystko dość szybko, a Ewing, co można było zauważyć gołym okiem, wprawnie wróciła do płynnej narracji, którą kojarzymy z"Klejnotu". Czyli nie było tak źle.

Grzechem byłoby zapewne ominięcie zakończeń, w zasadzie obu książek, które były zdecydowanie najmocniejszą ich częścią. I o ile w "Klejnocie" przeraziłam się na śmierć, to w "Białej Róży" zaobserwowałam coś podobnego – ktoś uprzedził mnie, że będzie moc, ale to, co wyniknęło pozamiatało wszystko. Mimo to, Amy Ewing nie jest kimś, kto podbiłby moje serce na lata, nie jest to pisarka, o której będę opowiadać wnukom i której książki będą czytywane przez następne ćwierć wieku. To, co napisała nie jest, co prawda, zmorą. Ni świetne, ni fatalne. Kilkanaście nastoletnich wiosen czystej miłości do młodzieżówek z mieszanką fantastyki, zakocha się po uszy, jednak ambitnego i wyrobionego czytelnika nie zadowoli zapewne w ogóle, chyba, że w kolejce do dentysty czy do pociągu, ale dla dorastającej córki (syna nie) cud miód, stokrotnie ciekawsze niż "Rywalki".

Zdjęcie zamieszczone przez użytkownika @k.uskrzydla 9 Lut, 2016 o 6:26 PST

Klejnot | Biała Róża | Czarna Róża

Bogato zdobione sale balowe, bankiety, szlachetnie urodzeni goście. Mnóstwo jedzenia, mnóstwo przepychu i te damy w strojnych sukniach obwieszone tonami klejnotów. Choć… w Klejnocie nikogo nie powinno to dziwić; nie bez powodu krąg ten nosi tak dumną nazwę – jest kolebką życia, centralną częścią Samotnego Miasta, owianego nutą tajemniczości i magii. Okazuje się, że tamtejszych ludzi stać na wszystko – choć nie do końca jest to prawdą. Dziedzic z niewiadomych przyczyn dla szlachetnych dam jest nieosiągalny, niezdolne do zajścia w ciążę decydują się więc na zakup surogatek, ale – warto też wspomnieć, nie byle jakich. Szkolone od dwunastego roku życia, odseparowane od rodziny, pozamykane w Magazynach i – co ważne – zdolne do wpływania na wygląd dziecka, psychikę i jego rozwój. Wśród nich poznajemy szesnastoletnią Violet, niezwykle piękną, niezwykle utalentowaną, ale i – niezwykle przestraszoną. Nachodzi bowiem Aukcja, gdzie zostanie zlicytowana, straci imię oraz osobowość, a zyska numer i nową właścicielkę.

Podobna okładka, tak samo zaczynające się rozdziały, identyczny font w tytule. Perfekcyjny makijaż, szlachcianki, pokojówka i balowe outfity. Wszystko to na myśl przywodzi "Rywalki", prawda? A jednak nie jest to ta sama historia, nie jest to ta sama autorka i na pewno nie jest to ten sam styl pisania. Styl Amy Ewing podoba mi się bardziej. W ogóle, "Klejnot" podoba mi się bardziej niż "Rywalki", których czytanie i tak sprawia niezłą frajdę. Poważnie. Autorka "Klejnotu" nie rozwodzi się nad liczbą falbanek, nie określa odcieni sukien, tego czy podkreślają urodę, czy pasują do oczu, czy nie. Autorka też nie wciska bohaterki między dwójkę mężczyzn, nie robi sztampowego trójkąta miłosnego, nie daje jej głupiej, kłótliwej i impulsywnej osobowości. Owszem, nie sprawia to, że powieść automatycznie staje się Bóg wie jak trudna, wymagająca i niosąca moralne wartości – nie. Też bywa dosyć głupiutka, lekka, miałka a jednocześnie przyjemna.

Łatwo wyczuć klimat innych powieści i jest to, niewątpliwie, chyba największa wada "Klejnotu". Nie jestem też w stanie, mimo moich chęci, bo powieść naprawdę mi się podoba, usprawiedliwić autorki. Niektóre sceny, takie jak jazda do Klejnotu od razu na myśl przywodziła mi tę, gdy Peeta z Katniss jechali do Kapitolu, podziwiając przez okno całe jedenaście dystryktów. Z tymi dystryktami to też ciekawa sprawa, bo i tu wyróżniamy podobne: Bagno, Farma, Dym, Bank – w tej właśnie kolejności, – które słyną w danych specjalizacjach i obdarowują Klejnot, rzecz jasna, jak tylko mogą. Mamy również Violet, która opuszcza rodzeństwo i matkę (ojca nie ma, podobnie zresztą jak Katniss). Podobieństwa do "Rywalek" wymieniłam w poprzednich akapitach, ale i warto zaznaczyć – tu i tam również niewiele mówi się o historii; co i dlaczego jest tylko pustym hasłem i mam nadzieję jedynie, że jak "Elita" klarownie wszystko wyjaśniła, tak i "The White Rosie" nam na niedopowiedzenia odpowie. Nigdy nie czytałam powieści o surogatkach, a już na pewno nie o obdarzonych supermocami, więc akurat ten punkt znacznie rekompensuje powtarzające się tu schematy i czyni powieść niesamowicie ciekawą oraz w pewnym stopniu wyróżniającą się.

Wcześniej wspomniałam o stylu autorki – jest maksymalnie łatwy, ale potrafi zaskoczyć ciekawym spostrzeżeniem wymagającym zaznaczenia i wpisania do zeszytu z cytatami. To właśnie on sprawia, że wystarczy jeden wieczór – jak też było w moim przypadku – i książka połknięta. Amy Ewing potrafi bardzo dobrze operować akcją, świetnie bawi się granicą rozsądku, gdzieś tam czającą się w tyłu głowy czytelnika, mam na myśli to, że często szarpie za nasze nerwy, pobudza instynkty, wyczula na czyhające niebezpieczeństwo a czasem tłumi je by zadać cios ostateczny. I tym mnie chyba dobiła. Nie spodziewałam się, jak bardzo zaskoczy mnie pewnymi obrotami akcji, i mimo, że paru rzeczy się domyśliłam, ona i tak obrała inną drogę do urzeczywistnienia tego. A zakończenie mnie naprawdę poruszyło. Ostatnie zdania, ostatnia wiadomość, ostatnia nadzieja. Maksymalne pobudzenie ciekawości, chapeau bas.

Amy Ewing podała nam piękną historię siły przyjaźni, oddania jakiego nie powstydziłby się Szekspir w swojej "Romeo i Julii" oraz nie zapominania kim się naprawdę jest, pomimo przeciwności losu i tysiąca innych osób, które siłą nas do tego zmuszają. Powieść urzekła mnie stopniowym wzbudzaniem ciekawości, subtelnym wątkiem miłosnym, a jednocześnie intrygami potężnych kobiet, których zdanie w Klejnocie liczy się najbardziej. To powieść zdecydowanie obowiązkowa dla fanów i fanek Kiery Cass, chociaż nie tylko – Ewing wypiera się trójkątów miłosnych, toksycznej rywalizacji i zawiści innych konkurentek, które budowały mur irytacji u autorki "Selekcji". Szczerze, nie podziewałam się, jak bardzo intrygująca i wciągająca okaże się historia Violet Lasting i jak bardzo zaskoczy mnie zakończeniem autorka. To zdecydowanie lektura, którą połyka się bez przeżuwania, a po której skończeniu myśli o ulicach Klejnotu błąkają znacznie dłużej, a trawienie mogłoby trwać wiecznie.

Za powieść serdecznie dziękuję wydawnictwu Jaguar! :))